1. Một tình huống rất quen thuộc trong phòng QC

Một chi tiết sau khi gia công được chuyển đến bộ phận QC để kiểm tra độ phẳng.

Kỹ thuật viên A đo và kết luận chi tiết đạt yêu cầu.

Một giờ sau, kỹ thuật viên B kiểm tra lại chính chi tiết đó nhưng kết quả lại vượt dung sai cho phép.

Máy CNC không thay đổi.

Chi tiết cũng không thay đổi.

Vậy điều gì đã tạo ra sự khác biệt?

Đây là tình huống mà nhiều doanh nghiệp từng gặp và nguyên nhân thường không chỉ nằm ở một yếu tố.

2. Sai số có thể đến từ chính phương pháp đo

Trong nhiều trường hợp, hai kỹ thuật viên không thực hiện cùng một quy trình.

Ví dụ:

• Điểm bắt đầu đo khác nhau.
• Hướng quét đồng hồ so khác nhau.
• Số lượng điểm đo không giống nhau.
• Lực tác động lên dụng cụ đo khác nhau.

Chỉ cần một khác biệt nhỏ trong thao tác cũng có thể tạo ra kết quả khác nhau, đặc biệt với các chi tiết có dung sai nhỏ.

3. Bề mặt bàn map có sạch tuyệt đối không?

Một hạt bụi, một mảnh phoi hoặc một lớp dầu mỏng trên bề mặt bàn map có thể làm thay đổi vị trí tiếp xúc giữa chi tiết và mặt chuẩn.

Nếu một kỹ thuật viên vệ sinh bề mặt trước khi đo còn người khác thì không, kết quả rất dễ bị chênh lệch.

Đó là lý do tại sao nhiều phòng QC đưa bước vệ sinh bàn map vào quy trình bắt buộc trước mỗi ca làm việc.

4. Chi tiết đã ổn định nhiệt độ chưa?

Đây là yếu tố thường bị bỏ qua.

Một chi tiết vừa lấy ra khỏi máy gia công có thể còn nóng hơn môi trường xung quanh.

Nếu đo ngay, kích thước và hình dạng có thể chưa ổn định.

Trong khi đó, người đo sau lại kiểm tra khi chi tiết đã cân bằng nhiệt độ.

Hai kết quả khác nhau là điều hoàn toàn có thể xảy ra.

5. Dụng cụ đo có được kiểm tra trước khi sử dụng?

Không phải mọi sai số đều xuất phát từ bàn map.

Doanh nghiệp cũng cần kiểm tra:

• Đồng hồ so có hoạt động ổn định không?
• Chân đế từ có bị lỏng không?
• Thước đo cao có được hiệu chuẩn đúng hạn không?
• Đầu đo có sạch và nguyên vẹn không?

Một hệ thống đo chỉ đáng tin cậy khi tất cả các thành phần đều hoạt động đúng.

6. Quy trình đo có được tiêu chuẩn hóa?

Một doanh nghiệp có thể sở hữu thiết bị rất tốt nhưng vẫn gặp sai số nếu mỗi kỹ thuật viên đo theo một cách riêng.

Một quy trình chuẩn nên quy định rõ:

• Vị trí đặt chi tiết.
• Số lượng điểm đo.
• Thứ tự đo.
• Điều kiện môi trường.
• Cách ghi nhận kết quả.

Tiêu chuẩn hóa giúp giảm sự phụ thuộc vào kinh nghiệm của từng cá nhân.

7. Bàn map có còn đáp ứng yêu cầu kỹ thuật?

Sau nhiều năm sử dụng, nếu bàn map không được kiểm tra định kỳ, độ phẳng của bề mặt có thể thay đổi.

Khi đó, kết quả đo sẽ không còn phản ánh chính xác tình trạng của chi tiết.

Đây là lý do các doanh nghiệp có hệ thống quản lý chất lượng thường xây dựng kế hoạch kiểm tra và hiệu chuẩn bàn map theo chu kỳ.

8. Case Study: Không thay thiết bị, chỉ thay quy trình

Một doanh nghiệp sản xuất đồ gá thường xuyên gặp tranh cãi giữa bộ phận QC và sản xuất.

Sau khi phân tích, họ không đầu tư thêm thiết bị mà chỉ:

• Chuẩn hóa trình tự đo.
• Quy định thời gian chờ sau gia công.
• Vệ sinh bàn map trước mỗi lần đo.
• Kiểm tra nhanh đồng hồ so đầu mỗi ca.

Kết quả là tỷ lệ đo lại giảm đáng kể và các phòng ban thống nhất hơn về kết quả kiểm tra.

9. Góc nhìn của kỹ sư chất lượng

Một kỹ sư giàu kinh nghiệm sẽ không vội kết luận rằng thiết bị có vấn đề khi thấy kết quả khác nhau.

Họ sẽ kiểm tra theo thứ tự:

1. Điều kiện môi trường.
2. Quy trình đo.
3. Dụng cụ đo.
4. Bề mặt bàn map.
5. Cuối cùng mới đánh giá bản thân chi tiết.

Cách tiếp cận có hệ thống giúp tiết kiệm rất nhiều thời gian và chi phí.

10. Kết luận

Khi hai kỹ thuật viên đo cùng một chi tiết nhưng thu được kết quả khác nhau, nguyên nhân thường không chỉ nằm ở người đo hay dụng cụ đo. Điều kiện môi trường, quy trình thao tác, tình trạng của bàn map và sự ổn định của chi tiết đều có thể ảnh hưởng đến kết quả cuối cùng. Doanh nghiệp muốn nâng cao độ tin cậy của hệ thống đo kiểm cần chuẩn hóa toàn bộ quy trình thay vì chỉ đầu tư thêm thiết bị.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao cùng một đồng hồ so nhưng kết quả đo vẫn khác?

Do kết quả còn phụ thuộc vào phương pháp đo, vị trí đặt chi tiết, điều kiện môi trường và tình trạng của bàn map.

Có nên đo ngay sau khi gia công?

Không nên trong nhiều trường hợp. Chi tiết cần có thời gian ổn định nhiệt độ trước khi thực hiện các phép đo chính xác.

Làm thế nào để giảm sai số giữa các kỹ thuật viên?

Doanh nghiệp nên xây dựng quy trình đo thống nhất, đào tạo nhân viên theo cùng một phương pháp và kiểm tra định kỳ bàn map cũng như các dụng cụ đo.

Qúy khách có nhu cầu xin liên hệ:

CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ KỸ THUẬT CÔNG NGHỆ ECO KINH BẮC

Website: ecokinhbac.com - ecovn.com.vn
Địa chỉ : Tổ dân phố Thành Dền - Phường Đào Viên - Tỉnh Bắc Ninh
Hotline: 0985.680.825
Chi nhánh Hà Nội: Tầng 1 Tòa B Hateco Hoàng Mai , Phường Yên Sở - TP Hà Nội
Hotline: 0979.484.032
Chi nhánh Thái Nguyên: SN 02 tổ 60 phường Phan Đình Phùng, Tỉnh Thái Nguyên
Hotline: 0898.299.886
Chi nhánh HCM: 208/3- Nguyễn Thị Lắng - Củ Chi – Thành phố Hồ Chí Minh
Hotline: 0967.314.578